Eğer Almanlarla dolu bir odada hararetli bir tartışma başlatmak istiyorsan, siyaset ya da futboldan bahsetmene gerek yok. Küçük, çıtır bir ekmekçik göster ve şunu sor: "Buna ne diyorsunuz?"
Bulunduğun yere göre dört farklı cevap alırsın ve herkes de komşusunun yanlış olduğunu iddia eder.
lehçelerin tarihi yazımızda incelediğimiz o "parça parça tarih" yüzünden, Almancada yemek kelimeleri bölgesel gururun tam ortasında duran bir mayın tarlası gibidir. İşte fırıncıyı yanlışlıkla kızdırmaman için bir hayatta kalma rehberi.
1. Ekmekçik Savaşı: Brötchen ve Diğerleri
İşte en büyük mesele bu. Ders kitaplarında ve Vocabulary Hub’da buna Brötchen deriz (kelime anlamıyla "küçük ekmek"). Ama bu kelimeyi yerel bir fırında kullanırsan, turist olduğunu hemen anlarlar.
- Kuzey/Orta Almanya: Brötchen. Basit, standart, güvenli.
- Berlin: Schrippe. (Burada Brötchen dersen, fırıncı sana her zamankinden biraz daha asık suratla bakabilir).
- Bavyera/Avusturya: Semmel.
- Güneybatı (Svabya): Weck veya Weckle.
2. Reçelli Tatlı Hamur Topu İkilemi: Berliner, Krapfen ya da... Pancake?
Bu, Almanya’daki belki de en ünlü dil ayrımlarından biri. Reçelle doldurulmuş, yağda kızartılmış ve şekerle kaplanmış bir hamur tatlısı.
- Almanya’nın büyük bölümü: Berliner. (Adını şehirden alır).
- Bavyera/Avusturya: Krapfen.
- Berlin (Sürpriz): Berlin’de buna Berliner demezler. Pfannkuchen derler. Eğer Münih’te Pfannkuchen istersen, ince krep tarzı bir pankek alırsın. Berlin’de ise donut gelir. Uyarıldın.
- Doğu: Pfannkuchen, Doğu Almanya’nın büyük bölümünde de standart terimdir.
3. Köfte Gizemi: Bulette mi Fleischpflanzerl mi?
Hızlı bir atıştırmalık mı arıyorsun? Mütevazı köftenin adı her 200 kilometrede bir değişir.
- Berlin/Kuzey: Bulette. (Fransız etkisinden kalan bir kelime!)
- Batı: Frikadelle.
- Bavyera: Fleischpflanzerl. (Kelime anlamıyla "küçük et bitkisi" — neden böyle dendiğini sorma).
- İsviçre: Hacktätschli.
4. Patates Meselesi: Kartoffel mi Erdapfel mi?
En temel şeyler bile güvende değil.
- Kuzey: Kartoffel.
- Güney/Avusturya/İsviçre: Erdapfel (toprak elması). Bu, Fransızcadaki pomme de terre ifadesine çok benzer.
- Güneybatı: Grumbeere (yer meyvesi).
5. Bu Neden Önemli?
Market kasasında şaşkın bir bakışla karşılaşmaktan kaçınmanın ötesinde, bu bölgesel adları öğrenmek tam bir "pro hamle"dir. Konuştuğun kişinin Heimat’ını (memleketini / yurdunu) anladığını gösterir.
Hiç bir şey sipariş edip bambaşka bir şey aldığın oldu mu? Ya da bizim atladığımız tuhaf bir yemek adı mı buldun? Giriş yap ve aşağıda mutfak kaynaklı kafa karışıklığını paylaş!
Yorumlar
Yorum bırakmak için lütfen giriş yapın.